Phường Thạch Khôi

Phát triển con người toàn diện theo định hướng xã hội chủ nghĩa là mục tiêu nhất quán trong chiến lược phát triển của Hải Phòng.

Đầu tư cho giáo dục – khởi nguồn phát triển con người toàn diện

Tập trung nguồn lực đầu tư mạnh mẽ cho giáo dục, văn hóa, thể thao không chỉ là định hướng chiến lược mà còn là biểu hiện sinh động của tư tưởng “lấy con người làm trung tâm” trong quá trình xây dựng chủ nghĩa xã hội ở thành phố Cảng anh hùng.

Với tầm nhìn chiến lược, Hải Phòng xác định giáo dục - đào tạo là quốc sách hàng đầu, là động lực then chốt để nâng cao chất lượng nguồn nhân lực và sức cạnh tranh của thành phố. Đây cũng là nền tảng quan trọng để xây dựng con người Hải Phòng trí tuệ, năng động, bản lĩnh, nhân văn – đáp ứng yêu cầu phát triển trong thời kỳ công nghiệp hóa, hiện đại hóa và chuyển đổi số.

Theo Nghị quyết số 45-NQ/TW của Bộ Chính trị về xây dựng và phát triển thành phố Hải Phòng đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045, Hải Phòng phấn đấu trở thành trung tâm quốc tế về giáo dục, đào tạo, nghiên cứu, ứng dụng và phát triển khoa học – công nghệ, kinh tế biển vào năm 2030. Để hiện thực hóa mục tiêu đó, thành phố đã dành nguồn lực đặc biệt lớn cho giáo dục các cấp.

Chỉ riêng giai đoạn 2020 – 2024, tổng chi ngân sách cho giáo dục và đào tạo của Hải Phòng đạt hơn 57.800 tỷ đồng. Trong đó khu vực phía đông Hải Phòng gần 33.800 tỷ đồng; khu vực phía tây 24.004 tỷ đồng. Thành phố dành nguồn lực mạnh mẽ để xây dựng, cải tạo trường lớp, bổ sung trang thiết bị dạy học nhằm chuẩn hóa cơ sở vật chất trường học, nâng cao chất lượng cán bộ quản lý, giáo viên. Hàng loạt ngôi trường khang trang, hiện đại được xây dựng đồng bộ từ trung tâm đến ngoại thành, hải đảo.

Đến nay, 100% số trường học toàn thành phố được cải tạo, xây mới, không còn lớp học tạm. Tỷ lệ phòng học kiên cố hóa đạt 90,85%, tăng 4,2% so với giai đoạn 2015 - 2019. Những kết quả này minh chứng cho quyết tâm của thành phố trong việc tạo dựng môi trường học tập an toàn, hiện đại, bình đẳng cho mọi học sinh.

Nhiều ngôi trường trên địa bàn được đầu tư xây dựng hiện đại, tiêu biểu như Trường THPT Hồng Bàng với tổng mức đầu tư hơn 150 tỷ đồng. Ngày 29/5 vừa qua, Trường THPT Hồng Bàng tổ chức trọng thể lễ đón Bằng công nhận đạt chuẩn quốc gia mức độ 2. Nhà trường hiện có hệ thống phòng học thông minh, trang thiết bị dạy học tiên tiến, đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục. Cô giáo Nguyễn Thị Minh Nguyệt, Phó hiệu trưởng nhà trường chia sẻ: “Cơ sở vật chất khang trang đã tạo tâm thế phấn khởi cho thầy trò, phụ huynh, đồng thời khơi dậy tinh thần đổi mới phương pháp dạy và học để xứng đáng với sự quan tâm của thành phố".

Cùng chung niềm vui được quan tâm đầu tư cơ sở vật chất hiện đại, thầy và trò Trường Tiểu học Quang Phục (xã Tứ Kỳ) cũng được học tập trong ngôi trường đạt chuẩn quốc gia mức độ 2. Trường có khuôn viên rộng đẹp, các dãy phòng học cao tầng, phòng chức năng, nhà ăn bán trú và khu sân chơi, bãi tập khang trang, đáp ứng yêu cầu nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện. Cô giáo Phú Thị Thanh Huệ, Hiệu trưởng nhà trường xúc động chia sẻ: “Thầy trò chúng tôi sẽ cùng nhau vun đắp để ngôi trường thân yêu luôn giữ vững danh hiệu, là nơi học tập, phát triển và chắp cánh những ước mơ bay cao, bay xa".

Song song với đầu tư cơ sở vật chất, Hải Phòng chú trọng đổi mới căn bản phương pháp dạy và học, chuyển từ truyền thụ sang phát huy năng lực tự học, sáng tạo. Phó giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo Đỗ Duy Hưng cho biết: “Sở đẩy mạnh tập huấn nghiệp vụ, bồi dưỡng năng lực sư phạm, tổ chức sinh hoạt chuyên môn theo hướng nghiên cứu bài học, tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin, trí tuệ nhân tạo và phương pháp giáo dục STEM”. Các trường được trao quyền chủ động xây dựng kế hoạch giáo dục linh hoạt, đổi mới kiểm tra, đánh giá, khuyến khích học sinh trải nghiệm thực tế, phát triển năng lực sáng tạo.

Thực tiễn cho thấy những đổi mới ấy đã mang lại nhiều chuyển biến tích cực. Trường THPT Lương Thế Vinh là một trong những đơn vị tích cực ứng dụng thiết bị số, phòng học thông minh để nâng cao chất lượng giảng dạy, khơi dậy năng lực sáng tạo của học sinh. Ở bậc mầm non, Trường Mầm non Thạch Khôi (xã Thạch Khôi) đi đầu trong đổi mới phương pháp chăm sóc, giáo dục trẻ, chú trọng phát triển năng lực quan sát, tư duy, cảm xúc thông qua các hoạt động khám phá, trải nghiệm gắn với thiên nhiên và văn hóa địa phương; đồng thời ứng dụng công nghệ trong quản lý, tương tác giữa nhà trường, giáo viên và phụ huynh, tạo môi trường học đường thân thiện, an toàn, hạnh phúc cho trẻ.

Hải Phòng là địa phương đầu tiên trong cả nước thực hiện miễn học phí cho học sinh từ mầm non đến THPT, với tổng chi hơn 1.100 tỷ đồng giai đoạn 2020 – 2024. Các chính sách an sinh giáo dục được triển khai đồng bộ, đặc biệt là hỗ trợ giáo viên mầm non khu công nghiệp và học sinh có hoàn cảnh khó khăn. Thành phố đã hỗ trợ 11.197 giáo viên có thu nhập thấp, với kinh phí 115,37 tỷ đồng.

Các chính sách thể hiện rõ tinh thần “không để ai bị bỏ lại phía sau” trong hành trình học tập. Nhờ đó, hàng chục nghìn gia đình bớt gánh nặng chi phí. Chị Nguyễn Thị Lương, ở ngõ 274 đường Ngô Quyền (phường Ngô Quyền), chia sẻ: “Gia đình tôi có ba con đang đi học, hoàn cảnh khó khăn nên chính sách này giúp giảm đáng kể áp lực, giúp các con có điều kiện học tập tốt hơn”.

Theo GS.TS Trần Văn Phòng (Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh), Hải Phòng là một trong những địa phương nhận thức và giải quyết tốt mối quan hệ giữa xây dựng chủ nghĩa xã hội và xây dựng con người xã hội chủ nghĩa trên cơ sở đặc thù địa phương, đặc biệt chú trọng công tác giáo dục, đào tạo con người toàn diện.

Những bước đi mạnh mẽ trong đầu tư giáo dục - đào tạo đã tạo nền tảng quan trọng để Hải Phòng phát triển con người toàn diện, có tri thức, kỹ năng, phẩm chất, sẵn sàng hội nhập.

Văn hóa - nền tảng tinh thần của sự phát triển

Nếu giáo dục là “quốc sách hàng đầu” thì văn hóa - thể thao chính là “sức mạnh mềm” tạo nên bản sắc và sức sống của Hải Phòng. Là địa phương giàu truyền thống văn hiến, thành phố luôn coi văn hóa là nền tảng tinh thần của xã hội, là sức mạnh nội sinh bảo đảm phát triển bền vững.

Hải Phòng sớm cụ thể hóa Nghị quyết số 33-NQ/TW của Ban Chấp hành Trung ương Đảng (khóa XI) về “Xây dựng và phát triển văn hóa, con người Việt Nam đáp ứng yêu cầu phát triển bền vững đất nước” bằng những chương trình hành động thiết thực, sáng tạo, phù hợp với đặc trưng địa phương.

Các phong trào văn hóa phát triển sâu rộng, thu hút đông đảo văn nghệ sĩ và nhân dân. Phong trào “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa” góp phần khôi phục phong tục tốt đẹp, đẩy lùi tệ nạn xã hội, hình thành lối sống tích cực, nghĩa tình, vốn là đặc trưng của con người Hải Phòng.

Lực lượng văn nghệ sĩ, hội viên văn hóa - nghệ thuật ngày càng phát triển; nhiều tác phẩm đoạt giải thưởng cấp quốc gia, khu vực, thậm chí vươn ra quốc tế, góp phần quảng bá hình ảnh đất và người Hải Phòng năng động, sáng tạo.

Các chương trình như Đề án Sân khấu truyền hình Hải Phòng, biểu diễn nghệ thuật cuối tuần tại Nhà Kèn, biểu diễn nghệ thuật đường phố, Lễ hội mùa xuân – mùa thu Côn Sơn – Kiếp Bạc, Lễ hội Hoa Phượng Đỏ... đã trở thành điểm hẹn văn hóa quen thuộc, lan tỏa tinh thần yêu nghệ thuật, niềm tự hào về bản sắc địa phương.

Không chỉ dừng lại ở trung tâm, hoạt động nghệ thuật còn được đưa đến khu công nghiệp, khu chế xuất, phục vụ đời sống tinh thần của người lao động. Mới đây, được xem trực tiếp chương trình nghệ thuật do Sở Văn hoá, Thể thao và Du lịch phối hợp Ban Quản lý Khu kinh tế Hải Phòng tổ chức, chị Phùng Thị Dí, công nhân Công ty TNHH Environstar ở khu công nghiệp Đồ Sơn, xúc động chia sẻ: “Lần đầu được thưởng thức chương trình nghệ thuật chuyên nghiệp ngay tại nơi làm việc, chúng tôi rất phấn khởi. Các tiết mục đa dạng mang lại món ăn tinh thần bổ ích sau ngày làm việc vất vả".

Cùng với văn hóa, thể dục thể thao cũng được thành phố xác định là “một bộ phận quan trọng của văn hóa và là nhu cầu thiết yếu của đời sống xã hội”. Hải Phòng đầu tư mạnh cho phong trào thể thao quần chúng song song với thể thao thành tích cao. Từ trung tâm đến ngoại thành, hải đảo, nhiều công trình thể thao như sân vận động, nhà thi đấu, bể bơi, đường dạo bộ, khu tập luyện ngoài trời… được đầu tư, nâng cấp, tạo không gian rèn luyện lành mạnh cho nhân dân.

Thực hiện cuộc vận động “Toàn dân rèn luyện thân thể theo gương Bác Hồ vĩ đại”, đến nay tỷ lệ người dân tập luyện thể thao thường xuyên đạt hơn 35%, tỷ lệ gia đình thể thao đạt hơn 20%, toàn thành phố có hàng nghìn câu lạc bộ thể thao hoạt động hiệu quả.

Những thay đổi đó phản ánh nỗ lực lớn của thành phố trong việc đưa văn hóa, thể thao đến với mọi người dân, để các hoạt động này thực sự thấm sâu vào từng khu phố, khu công nghiệp, trường học, gia đình.

Theo Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Trần Thị Hoàng Mai, đơn vị đang xây dựng các đề án trọng tâm như: “Phát triển thể dục thể thao thành phố đến năm 2030, định hướng đến năm 2045”, “Hải Phòng - Thành phố âm nhạc”, “Bảo tồn và phát huy giá trị di tích thành phần Côn Sơn, Kiếp Bạc, Thanh Mai, Kính Chủ, Nhẫm Dương thuộc quần thể di tích và danh thắng Yên Tử - Vĩnh Nghiêm - Côn Sơn, Kiếp Bạc đến năm 2030, định hướng 2040”... Các đề án này hướng tới mục tiêu đa dạng hóa đời sống văn hóa, nâng cao chất lượng nghệ thuật, xây dựng hình ảnh một Hải Phòng năng động, hiện đại, giàu bản sắc và khát vọng vươn lên bằng sức mạnh văn hóa.

Xây dựng con người Hải Phòng trong kỷ nguyên mới

PGS.TS Nguyễn An Ninh (Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh) cho rằng: “Phát triển con người và giúp con người phát triển toàn diện, tự do chính là đặc trưng của chủ nghĩa xã hội. Hải Phòng là địa phương đi đầu trong việc hiện thực hóa phương châm đầy tính nhân văn và hiện đại ấy".

Tư tưởng đó cũng được thể hiện rõ trong phát biểu của Bí thư Thành ủy Lê Tiến Châu tại Hội thảo khoa học cấp thành phố “Xây dựng mô hình chủ nghĩa xã hội gắn với con người xã hội chủ nghĩa tại thành phố Hải Phòng”. “Sự phát triển của kinh tế tạo ra nguồn lực để nâng cao đời sống nhân dân, nhưng cùng với đó, phải đẩy mạnh giáo dục, đào tạo và văn hóa - bởi đây chính là yếu tố quyết định để hình thành con người xã hội chủ nghĩa trong kỷ nguyên mới", đồng chí Lê Tiến Châu nhấn mạnh.

Từ định hướng lý luận đến thực tiễn sinh động, Hải Phòng không chỉ phát triển mạnh mẽ về kinh tế - hạ tầng mà còn chú trọng vun đắp giá trị con người - xây dựng bản lĩnh, trí tuệ và nhân cách người Hải Phòng. Hướng đến tương lai, xây dựng con người Hải Phòng thời kỳ mới là trách nhiệm chung của cả hệ thống chính trị và toàn xã hội. Đó là quá trình kết hợp hài hòa giữa phát triển vật chất và tinh thần; giữa đổi mới sáng tạo và gìn giữ bản sắc; giữa hội nhập quốc tế và khẳng định giá trị Việt Nam.

Xây dựng con người xã hội chủ nghĩa ở Hải Phòng hôm nay chính là hiện thực hóa lời dạy của Chủ tịch Hồ Chí Minh: “Muốn xây dựng chủ nghĩa xã hội, trước hết cần có con người xã hội chủ nghĩa". Khi mỗi người dân Hải Phòng đều được phát huy năng lực, sống nhân văn và cống hiến, khi văn hóa thực sự trở thành nền tảng của phát triển thì hình mẫu “con người xã hội chủ nghĩa” mà thành phố hướng tới đang ngày càng hiện rõ trên mảnh đất Cảng anh hùng, xứ Đông văn hiến, năng động và nghĩa tình.

Những năm học qua, thành phố Hải Phòng luôn ở vị trí nhóm đầu về thành tích thi học sinh giỏi quốc gia và quốc tế, trong đó, thành phố Hải Phòng (cũ) đứng thứ 2 toàn quốc các năm học 2020 – 2022; thứ 4 năm 2022 – 2023; thứ 3 các năm 2023 – 2025.

Tỉnh Hải Dương (cũ) đứng thứ 5 toàn quốc năm 2020 – 2021 và 2024 – 2025; thứ 3 năm 2021 – 2022; thứ 6 các năm 2022 – 2024.

Học sinh thành phố đạt 6 giải quốc tế và 3 giải khu vực châu Á – Thái Bình Dương.

Hiện nay, tỷ lệ giáo viên đạt chuẩn, trên chuẩn theo Luật Giáo dục 2019 bậc mầm non đạt 92,96%, tiểu học 96,96%, THCS đạt 96,91%, THPT đạt 100%, giáo dục thường xuyên đạt 99,6%. Thành phố có hơn 77 % số trường đạt chuẩn quốc gia.

Nguồn: Báo Hải Phòng